Không ít doanh nghiệp Việt, dù sở hữu sản phẩm vượt trội, đội ngũ đam mê và thị trường rộng mở, vẫn rơi vào cảnh “đứng ngoài cuộc chơi” gọi vốn. Tưởng chừng chỉ thiếu dòng tiền, nhưng thực chất vấn đề sâu xa nằm ở chỗ: Doanh nghiệp chưa biết cách kể một câu chuyện đủ hấp dẫn về lợi thế cạnh tranh của chính mình. Không có chiến lược gọi vốn đúng hướng, lợi thế nội tại dù mạnh đến đâu cũng dễ trở nên vô hình trong mắt nhà đầu tư những người luôn bị bủa vây bởi hàng trăm lời mời gọi mỗi ngày.
Rất nhiều doanh nghiệp gõ cửa quỹ đầu tư trong tâm thế cần tiền để sống sót, thay vì thể hiện được tiềm năng tăng trưởng dài hạn, cơ hội sinh lời bền vững và năng lực dẫn dắt thị trường. Kết quả là mất cơ hội, mất thời gian, mất luôn niềm tin vào hành trình mở rộng doanh nghiệp.
Bài viết này HALOBIZ thực hiện nhằm giúp các nhà sáng lập và lãnh đạo doanh nghiệp nhìn lại cách phát huy lợi thế cạnh tranh cốt lõi, từ đó xây dựng một chiến lược gọi vốn rõ ràng, bài bản, phù hợp với khẩu vị nhà đầu tư và định hướng tăng trưởng riêng. Đây không chỉ là kim chỉ nam để thu hút vốn đầu tư, mà còn là bước đệm để doanh nghiệp cất cánh đúng lúc, đúng hướng.

Lợi thế cạnh tranh cốt lõi là yếu tố giúp doanh nghiệp tạo ra giá trị khác biệt và khó sao chép, từ đó giữ vững vị thế trong ngành. Trong môi trường thị trường liên tục thay đổi, các yếu tố như công nghệ độc quyền, mô hình kinh doanh tinh gọn, khả năng cá nhân hóa trải nghiệm khách hàng, hay hệ sinh thái đối tác chặt chẽ đang trở thành vũ khí chiến lược.
Tuy nhiên, không phải doanh nghiệp nào cũng đủ năng lực nhận diện và phát huy đúng lợi thế của mình. Nhiều công ty chỉ dừng ở việc sở hữu tài nguyên mà chưa biết biến nó thành ưu thế cạnh tranh bền vững. Trong bối cảnh nhà đầu tư ngày càng khắt khe, chỉ những doanh nghiệp biết khai thác và “đóng gói” lợi thế này vào câu chuyện gọi vốn mới đủ sức hấp dẫn. Đó là bước đầu tiên nhưng quyết định trong hành trình chuyển hóa nội lực thành đòn bẩy tăng trưởng thần tốc.

Hiện nay, dù hệ sinh thái đầu tư tại Việt Nam ngày càng phát triển, tỷ lệ doanh nghiệp gọi vốn thành công vẫn ở mức thấp. Nhiều doanh nghiệp khởi nghiệp hoặc đang tăng trưởng rơi vào tình trạng “gọi mãi không ai nghe”. Nguyên nhân không hẳn do thị trường kém hấp dẫn, mà phần lớn đến từ sự chuẩn bị chưa đầy đủ cả về chiến lược, năng lực vận hành và hồ sơ pháp lý.
Một rào cản phổ biến là việc doanh nghiệp chưa xác định rõ lý do gọi vốn và không vạch ra được kế hoạch sử dụng vốn cụ thể. Điều này dẫn đến sự “lệch pha” giữa kỳ vọng của nhà sáng lập và tiêu chuẩn đánh giá từ phía nhà đầu tư. Trong khi doanh nghiệp cần tiền để tồn tại, nhà đầu tư lại tìm kiếm mô hình có thể nhân rộng và tạo lợi nhuận dài hạn.
Tuy nhiên, đây cũng là cơ hội cho những đơn vị biết chuẩn bị kỹ lưỡng và xác định đúng trọng tâm. Thị trường hiện nay đang chứng kiến sự dịch chuyển của các quỹ đầu tư từ “gọi vốn đại trà” sang “gọi vốn chọn lọc”. Những doanh nghiệp có chiến lược gọi vốn rõ ràng, minh bạch và gắn liền với lợi thế cạnh tranh sẽ có cơ hội tiếp cận nguồn vốn chất lượng cao, thậm chí từ những quỹ đầu tư nước ngoài có khẩu vị rủi ro thấp nhưng sẵn sàng đồng hành lâu dài.

Gọi vốn không chỉ là hành động tìm kiếm tiền, mà là quá trình xây dựng lòng tin giữa doanh nghiệp và nhà đầu tư. Một chiến lược gọi vốn đúng hướng không bắt đầu bằng câu hỏi “cần bao nhiêu tiền”, mà là “doanh nghiệp sẽ phát triển ra sao nếu có dòng vốn này”. Sự khác biệt nằm ở tư duy: Từ bị động sang chủ động, từ ngắn hạn sang định hướng dài hạn.
Chiến lược gọi vốn đúng nghĩa bao gồm nhiều lớp: Xác định mục tiêu gọi vốn cụ thể (mở rộng thị trường, phát triển công nghệ, củng cố đội ngũ…), tính toán chính xác nhu cầu vốn theo từng giai đoạn, và dự kiến hiệu quả sử dụng vốn một cách rõ ràng. Bên cạnh đó, doanh nghiệp cần hiểu mình đang ở đâu trong chu kỳ phát triển để chọn hình thức gọi vốn phù hợp gọi vốn thiên thần, vòng Seed, Series A hay hợp tác chiến lược.
Đặc biệt, một chiến lược gọi vốn hiệu quả luôn gắn liền với lợi thế cạnh tranh cốt lõi. Nhà đầu tư không đầu tư vào ý tưởng họ đầu tư vào năng lực hiện thực hóa ý tưởng, vào đội ngũ có thể vận hành dòng vốn và đạt mục tiêu tăng trưởng rõ ràng. Chính vì vậy, việc chuẩn hóa hồ sơ, định vị rõ định hướng chiến lược và minh bạch trong mọi con số là nền tảng không thể thiếu trong mọi kế hoạch gọi vốn thành công.

Một trong những sai lầm lớn của nhiều doanh nghiệp khi tiếp cận nhà đầu tư là chưa biết cách “kể chuyện” về lợi thế cạnh tranh của mình. Họ có điểm mạnh thật sự, nhưng không trình bày được vì sao điểm mạnh đó tạo ra giá trị vượt trội trên thị trường, và càng không thể hiện được lợi thế đó sẽ giúp doanh nghiệp tăng trưởng như thế nào khi có vốn. Trong khi đó, các quỹ đầu tư luôn tìm kiếm “lợi thế bảo vệ” yếu tố giúp doanh nghiệp giữ vững vị thế trước đối thủ, tránh rơi vào cạnh tranh giá.
Tối ưu hóa lợi thế cạnh tranh không dừng ở mô tả, mà cần được lượng hóa bằng số liệu cụ thể: mức tăng trưởng doanh thu từ kênh độc quyền, tỷ lệ giữ chân khách hàng cao nhờ sản phẩm đặc thù, hoặc chi phí vận hành thấp hơn mặt bằng nhờ công nghệ riêng.
Chiến lược gọi vốn đúng hướng sẽ biến những dữ liệu đó thành lập luận chặt chẽ, giúp nhà đầu tư hình dung rõ doanh nghiệp có thể đi xa đến đâu nếu được bơm vốn kịp thời. Đây chính là cách chuyển hóa lợi thế cạnh tranh thành “tài sản chiến lược” trong mắt nhà đầu tư tài sản mà không thể sao chép, và rất khó thay thế.
Rất nhiều doanh nghiệp khi tiếp cận nhà đầu tư vẫn mang theo tâm lý “miệng nói hay là được”, nhưng trong thế giới đầu tư, giấy tờ và cấu trúc mới là tiếng nói có trọng lượng. Một bộ hồ sơ pháp lý rối rắm, thiếu minh bạch hoặc chưa hoàn thiện không chỉ khiến nhà đầu tư dè chừng mà còn tạo cảm giác rủi ro tiềm ẩn. Trong nhiều trường hợp, doanh nghiệp có mô hình tốt nhưng vẫn bị loại khỏi danh sách đầu tư chỉ vì pháp lý chưa rõ ràng hoặc cấu trúc cổ phần không hợp lý.
Ví dụ, một doanh nghiệp không có kế hoạch chia cổ phần cho đội ngũ sáng lập hoặc thiếu cam kết ràng buộc nhân sự chủ chốt sẽ khiến nhà đầu tư lo ngại về tính ổn định lâu dài. Ngoài ra, việc không tách bạch tài sản cá nhân và tài sản doanh nghiệp, hay chưa đăng ký sở hữu trí tuệ đúng quy định, đều là những lỗi kỹ thuật phổ biến nhưng rất dễ khiến quá trình gọi vốn đổ vỡ ở phút cuối.
Một chiến lược gọi vốn hiệu quả luôn cần đi kèm sự chuẩn hóa về pháp lý ngay từ đầu. Doanh nghiệp càng chủ động rà soát và sắp xếp lại cấu trúc cổ phần, càng tiết kiệm thời gian trong giai đoạn thẩm định đầu tư. Nhà đầu tư luôn đánh giá cao những ai không chỉ biết phát triển sản phẩm, mà còn ý thức được tầm quan trọng của việc “dọn nhà” trước khi mời khách.
Không có gì khiến nhà đầu tư “lùi bước” nhanh hơn một báo cáo tài chính mơ hồ, thiếu logic hoặc… không có báo cáo nào cả. Trong quá trình gọi vốn, minh bạch tài chính không chỉ là yêu cầu bắt buộc, mà còn là dấu hiệu thể hiện sự trưởng thành và tính chuyên nghiệp của doanh nghiệp.
Việc quản trị tài chính bài bản giúp doanh nghiệp chủ động kiểm soát dòng tiền, xác định được hiệu quả của từng khoản chi và tránh lệ thuộc vào vốn vay. Đặc biệt, trong giai đoạn thẩm định đầu tư, những con số rõ ràng, có kiểm toán nội bộ hoặc kiểm toán độc lập, sẽ là “tấm hộ chiếu” giúp doanh nghiệp bước qua cánh cửa vốn ngoại một cách tự tin.
Nhiều nhà sáng lập có tư duy tốt, sản phẩm tiềm năng nhưng lại đánh mất cơ hội chỉ vì không nắm được nguyên tắc kế toán cơ bản hoặc không có dữ liệu tài chính đáng tin cậy. Ngược lại, những doanh nghiệp có thể chứng minh lợi nhuận gộp, tỷ suất sinh lời, tốc độ tăng trưởng đều đặn qua từng quý sẽ ghi điểm mạnh mẽ trong mắt nhà đầu tư đặc biệt là các quỹ đang siết chặt tiêu chí lựa chọn.
Minh bạch tài chính không khó, nếu doanh nghiệp áp dụng từ đầu: Dùng phần mềm kế toán hiện đại, lưu trữ hoá đơn rõ ràng, tách bạch tài khoản cá nhân và doanh nghiệp, đồng thời xây dựng thói quen lập kế hoạch ngân sách định kỳ. Đây không chỉ là cách để chuẩn bị gọi vốn tốt hơn, mà còn giúp người lãnh đạo hiểu chính doanh nghiệp mình rõ hơn mỗi ngày.
Doanh nghiệp Việt đang đứng trước cơ hội rất lớn để bứt phá, nhưng cũng đối mặt với những thách thức không nhỏ về dòng tiền, thị trường và năng lực nội tại. Trong bối cảnh đó, chiến lược gọi vốn không còn là lựa chọn phụ trợ, mà là một trong những đòn bẩy sống còn để hiện thực hóa khát vọng tăng trưởng. Vấn đề là: rất nhiều doanh nghiệp vẫn chưa biết bắt đầu từ đâu, chưa xác định đúng lộ trình, chưa hiểu rõ khẩu vị nhà đầu tư, và quan trọng nhất chưa chuẩn hóa chính mình trước khi bước vào “cuộc chơi lớn”.
Bài viết này đã chỉ ra một con đường rõ ràng và bài bản: Muốn gọi vốn thành công, doanh nghiệp cần phát huy lợi thế cạnh tranh cốt lõi một cách chiến lược, cụ thể và có thể đo lường. Không chỉ là câu chuyện kể, mà là dữ liệu chứng minh. Không chỉ là mô hình kinh doanh tốt, mà còn là hồ sơ pháp lý đầy đủ, cấu trúc cổ phần rõ ràng, báo cáo tài chính minh bạch và khả năng sử dụng vốn hiệu quả.
Lối thoát thực sự cho doanh nghiệp không chỉ là “có vốn”, mà là có năng lực vận hành dòng vốn thông minh. Không chỉ là gọi được nhà đầu tư, mà là giữ được mối quan hệ dài hạn, tiến tới những vòng gọi vốn tiếp theo, từng bước mở rộng quy mô và vị thế trên thị trường.

Chính vì vậy, HALOBIZ đã tạo ra chương trình đào tạo “CHIẾN LƯỢC GỌI VỐN CHO DOANH NGHIỆP” , giúp các doanh nhân hiểu đúng – làm đúng – gọi vốn thành công và tăng trưởng bền vững.
Gọi vốn không chỉ là chiến lược tài chính giúp doanh nghiệp gia tăng giá trị, mà còn là chìa khóa giúp doanh nghiệp duy trì dòng tiền khỏe mạnh ngay cả khi chưa có lãi. Đây cũng là con đường ngắn nhất để tạo ra những “ông lớn” trên thị trường – những người biết tận dụng đòn bẩy tài chính và nguồn lực nhà đầu tư để tăng trưởng bứt phá.
Tuy nhiên, để gọi vốn thành công, doanh nghiệp cần bắt đầu từ sự minh bạch và chuẩn hóa pháp lý – tài chính, bởi đây là nền tảng cốt lõi tạo dựng niềm tin với nhà đầu tư. Khi hồ sơ pháp lý rõ ràng, cấu trúc cổ phần hợp lý, báo cáo tài chính minh bạch và hiểu tâm lý nhà đầu tư thì doanh nghiệp mới có thể tiếp cận nhà đầu tư để gọi vốn hiệu quả.
Trên nền tảng chuẩn hóa đó, việc ứng dụng đòn bẩy tài chính sẽ trở thành chiến lược tăng trưởng hiệu quả, giúp doanh nghiệp tăng trưởng giá trị theo cấp số nhân, không chỉ gia tăng doanh thu trước mắt mà còn nâng cao giá trị doanh nghiệp trong dài hạn. Song song, chương trình còn giúp các doanh nghiệp kết nối đúng hệ sinh thái – bao gồm cố vấn cấp cao, nhà đầu tư, tổ chức đầu tư và các đối tác quan trọng – sẽ giúp doanh nghiệp khai mở những nguồn lực then chốt, tăng tốc đúng thời điểm và đi trước thị trường. Khi gọi vốn được nhìn nhận như một chiến lược bắt buộc của doanh nghiệp hiện nay, doanh nghiệp không chỉ tồn tại, mà còn sẵn sàng mở rộng quy mô và dẫn dắt cuộc chơi.
Sớm hay muộn, mọi doanh nghiệp đều cần phải gọi vốn và sử dụng đòn bẩy tài chính. Biết sớm – làm sớm – làm đúng sẽ giúp doanh nghiệp bạn đi trước, chủ động nguồn lực và vững vàng trên thị trường.
NHẬN ƯU ĐÃI THAM DỰ MIỄN PHÍ NGAY !